Tokom renoviranja stare kuće u američkom gradu Marbleheadu radnici su došli do otkrića koje nisu mogli ni da naslute. Dok su kopali zemlju kako bi napravili prostor za nove temelje kuhinje, na dubini od oko 1,2 metra pronašli su 82 novčića koji su tamo bili zakopani više od dva veka.

Pronađena kolekcija ubrzo je privukla pažnju stručnjaka za numizmatiku. Novčići potiču iz perioda između 1726. i 1814. godine, a među njima se nalaze kovanice iz različitih delova sveta.

Posebno se izdvaja francuski novčić iskovan 1789. godine, na samom početku Francuske revolucije, ali i zlatnici čija se vrednost procenjuje na nekoliko hiljada evra.

Blago pronađeno ispod kuhinje

Sve je počelo tokom renoviranja istorijske kuće u Marbleheadu, lučkom gradu u američkoj saveznoj državi Masačusets.

Radnici su kopali približno četiri stope, odnosno oko 1,2 metra u dubinu, kako bi pripremili prostor za nove temelje kuhinje. Umesto zemlje i kamenja, naišli su na skrivenu kolekciju od čak 82 novčića.

Pronađene kovanice kasnije je pregledala i sertifikovala američka organizacija Numismatic Guaranty Company (NGC), koja se bavi procenom i sertifikacijom starih novčića.

Neke od kovanica dobile su i posebnu oznaku kojom se potvrđuje da potiču upravo iz ovog istorijskog pronalaska u Marbleheadu.

Novčići su veoma različitog porekla. Većina ih je iskovana u kovnicama Španskog carstva, uključujući one u Meksiku, Kolumbiji, Španiji, Čileu, Peruu i Boliviji.

U zbirci se, međutim, nalaze i kovanice iz Brazila, Sjedinjenih Američkih Država i Francuske.

Posebno je zanimljiv francuski ekju iz 1789. godine. Iskovan je na kraju vladavine Luja XVI, iste godine kada je počela Francuska revolucija.

Pronađene kovanice tako predstavljaju svojevrsni presek novca koji je cirkulisao u tadašnjoj Americi, gde su kovanice različitog porekla bile deo svakodnevne trgovine.

Ko je zakopao novac?

Istorijska istraživanja povezuju pronađeno blago sa Džonom Sparhokom, trgovcem koji je svojevremeno bio vlasnik kuće.

Sparhok je posedovao najmanje dva broda za koja se navodi da su učestvovala u trgovini sa Zapadnom Indijom. Jedan od njih, brod „Abigejl“, pominje se u istorijskim zapisima iz 1798. godine.

Ipak, jedna velika misterija i dalje nije rešena – niko sa sigurnošću ne zna ko je novčiće zakopao i zbog čega.

Najnoviji novčić u kolekciji datira iz 1814. godine, pa se pretpostavlja da je blago zakopano ubrzo nakon toga. Međutim, bez direktnog dokaza nije moguće sa sigurnošću utvrditi ko ga je sakrio.

Jedan zlatnik vredan i do 8.600 evra

Među pronađenim novčićima nalazi se i nekoliko posebno vrednih primeraka.

Najvredniji je meksički zlatnik od osam eskuda iz 1764. godine, iskovan u Meksiko Sitiju, sa likom španskog kralja Karla III.

NGC mu je dodelio ocenu „AU 55“, dok je njegova aukcijska procena iznosila između 7.000 i 10.000 dolara, odnosno približno 6.000 do 8.600 evra.

Posebno je zanimljiv podatak da su u evidenciji NGC tada bila zabeležena svega tri takva primerka, pri čemu je ovaj imao najvišu zabeleženu ocenu među njima.

Vredan je bio i kolumbijski zlatni novčić od osam eskuda iz 1789. godine, sa likom Karla IV. Njegova procenjena vrednost iznosila je između 2.000 i 2.500 dolara, odnosno oko 1.700 do 2.000 evra.

Nakon stručnog pregleda i sertifikacije, svih 82 pronađenih novčića ponuđeno je na aukciji kuće Stack's Bowers Galleries.

Tako je ono što je počelo kao obično renoviranje stare kuće završilo otkrićem kolekcije novca koja je više od dva veka bila skrivena ispod zemlje – a pitanje ko ju je tamo ostavio i dalje ostaje bez konačnog odgovora.